Zmiany w OFE. 5 największych zagrożeń

Zmiany w OFE rozpoczęły się pod rządami PO, zmiany w OFE będą kontynuowane pod rządami PiS. Tym razem celem jest całkowita likwidacja OFE. Postanowiłem więc wypunktować kilka wniosków, które nasunęły mi się, kiedy czytałem o nowych pomysłach.

Od razu zaznaczam, że nie zamierzam poszukiwać wstecz deklaracji obecnych rządzących odpowiadających na pytanie, czy planują zmiany w OFE. Nie jest to też dogłębna analiza tematu, a raczej kilka luźnych obserwacji, spostrzeżeń, czy wniosków.

Zmiany w OFE. 35 miliardów pochłonie budżet (1)

W temacie planu przesunięcia 35 miliardów złotych do Funduszu Rezerwy Demograficznej napisano już bardzo wiele. Osobiście mam bardzo podobne zdanie do większości ekspertów – pieniądze (lub inne aktywa), które zostaną przesunięte do FRD wcześniej, czy później zostaną wykorzystane na łatanie dziury w polskim budżecie. Uwzględniając okoliczności, myślę, że będzie to wcześniej niż później.

Te 35 miliardów złotych, a konkretniej 25 procent środków zgromadzonych przez Otwarte Fundusze Emerytalne, to pieniądze, które mają stworzyć bufor bezpieczeństwa. Kryzys demograficzny ma najmocniej ciążyć polskiej gospodarce w najbliższych kilkunastu – kilkudziesięciu latach. Te pieniądze z pewnością tyle czasu nie poleżą, ponieważ wcześniej zostaną wchłonięte przez budżet, zapewne na „realizację potrzeb Polaków”.

OFE zamienią się w IKE? Nie… w nowe IKE (2)

Plan jest taki, żeby pozostałe 75 procent OFE, czyli obecnie około 103 miliardów złotych, trafiło na Indywidualne Konta Emerytalne. Trzeci filar – czyli właśnie IKE, IKZE, czy PPE – służył dotychczas do dobrowolnego oszczędzania pieniędzy i w założeniu miał być dodatkiem do państwowej (I filar – ZUS) i kapitałowej (II filar – OFE) części emerytury.

Nie sądzę jednak, że pomysł na  „te nowe IKE” będzie identyczny do tych, które są już dostępne. Pieniądze w „starych IKE” były gromadzone dobrowolnie. Pieniądze w „nowych IKE” będą pochodzić z transferów z OFE. Jaka jest różnica? Na mój gust, tych pierwszych bezwzględnie nikt nie powinien nigdy ruszyć, tych drugich już tylko względnie.

Zakładam więc, że pojawią się konkretne przepisy i uregulowania prawne, które będą zostawiać otwartą furtkę do wykorzystania pieniędzy przesuniętych z OFE do IKE w przyszłości. Oczywiście na wypadek kryzysu. No chyba, że jestem zbyt wielkim optymistą zakładając, że środków zgromadzonych dotychczas w trzecim filarze rządzący nie ruszą.

Pracownicze Plany Kapitałowe, czyli… dorzuć coś ekstra na emeryturę (3)

Pracownicze Plany Kapitałowe (PPK) to zupełnie nowa koncepcja, kolejny element trzeciego filaru. Niby dobrowolny, aczkolwiek domyślnie włączony. Dodatkowe 2 procent zostanie potrącone z naszych pensji, „od siebie” miałby dorzucić coś też pracodawca.

W teorii wygląda nieźle, ale składkami miałby zarządzać Polski Fundusz Rozwoju. Ewentualnie do podziału tortu w przyszłości miałyby zostać dopuszczone fundusze inwestycyjne. „Skuteczny zarządzający” finansujący pomysły rządzących, ratujący kopalnie i obsadzający swoimi ludźmi stanowiska w nowych lub już kontrolowanych spółkach? Za taką opcję raczej podziękuję już na starcie.

Wirtualne zapisy zamiast realnych pieniędzy (4)

Kiedy rząd Platformy Obywatelskiej „przejmował” część obligacyjną (51,5 procent ówczesnych aktywów) Otwartych Funduszy Emerytalnych, nasze pieniądze zostały zaksięgowane na subkontach w ZUS. W przypadku planowanego transferu 25 procent obecnych aktywów OFE  do Funduszu Rezerwy Demograficznej, sytuacja ma być podobna.

Jak to najprościej wytłumaczyć? Najpierw na wirtualne zapisy zamieniliśmy realne obligacje, czyli papiery gwarantujące określony zysk w przyszłości. Później na kolejne wirtualne zapisy zamienimy gotówkę oraz ewentualnie obligacje, czy zagraniczne akcje. Realne pieniądze i aktywa zamieniamy więc na wirtualne zapisy w ZUS. Oby nie okazało się, że za kilkanaście, czy kilkadziesiąt lat wirtualne okażą się także emerytury.

Likwidacja OFE, czyli… pomysły, obietnice i cuda (5)

Im więcej próbuję zrozumieć, tym więcej czytam. Niestety, im więcej czytam, tym więcej widzę niedomówień, nieścisłości czy absurdów. W porządku… to jedynie ogólny zarys koncepcji. Świetnie, że została ona tak przemyślana, żeby uderzeniem podaży akcji na lata nie pogrążyć GPW. Zastanawiam się tylko, czy jest jeszcze ktoś po stronie rządu, kto potrafi poskładać wszystkie elementy tej układanki? Mam coraz większe wątpliwości.

Tu 250 złotych na start, czyli pomysł rodem z banków najaktywniej zabiegających o klienta. Tam obniżka podatku Belki, choć nie do końca wiadomo, od czego zależna, czy dodatkowe zachęty dla oszczędzających. Trudno nie odnieść wrażenia, że to taki worek pomysłów zebranych podczas jakiejś ministerialnej burzy mózgów. Niektórych ciekawych, ale bez jakiejkolwiek selekcji, składu i bez podjęcia choćby próby oszacowania ich skutków.

Pisząc o skutkach, nie mam na myśli jedynie tych finansowych, czy gospodarczych, ale również społecznych. Wicepremier Mateusz Morawiecki wielokrotnie podkreślał, że zależy mu na przekonaniu Polaków do długoterminowego oszczędzania. Tylko jak to zrobić, kiedy politycy swoimi pomysłami co pewien czas biją w notowania giełdowych spółek, a propozycje zmian w systemie emerytalnym sugerują, że dodatkowo nie traktują poważnie ludzi, którzy już to długoterminowe oszczędzanie na emeryturę rozpoczęli?

Wszystkie zamieszczone na tej stronie teksty stanowią wyraz moich osobistych opinii oraz poglądów i nie powinny być traktowane jako rekomendacje kupna lub sprzedaży papierów wartościowych. Wszelkiego rodzaju szacunki bazują na ogólnodostępnych informacjach i powinny być traktowane wyłącznie poglądowo.

2 myśli nt. „Zmiany w OFE. 5 największych zagrożeń

    • Myślisz, że jeśli pieniądze otrzymali by ludzie to trafiłyby one na rynek? Myślę, że przy dobrych wiatrach jakieś 1% tych pieniędzy. Ty wiesz mniej więcej jak inwestować w akcje ale większość ludzi mających OFE nie ma pojęcia a nawet jak ma to pewnie wolałoby wydać je na bieżące potrzeby 🙂

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*

CommentLuv badge